Tối ưu hóa năng lực bản thân

Danh hài Milton Berle từng nói: “Nếu cơ hội không gõ cửa, thì hãy dựng lên một cánh cửa.”

Khả năng của con người là vô hạn. Tuy nhiên, chúng ta không thể trông đợi các nhà quản lý chịu trách nhiệm về sự phát triển sự nghiệp của chúng ta và dẫn dắt chúng ta đến với sự vĩ đại. Chúng ta cũng không thể âm thầm chờ đợi người cố vấn hoàn hảo đến và chỉ dẫn cách phát triển những mánh khóe, mẹo mực. Và chúng ta cũng không thể tin vào một tương lai đầy rẫy những tấm biển chỉ dẫn và sự chắc chắn.

Tối đa hóa tiềm năng bản thân là xác định và tạo ra những cơ hội mới, trau dồi kinh nghiệm của bạn theo thời gian, xây dựng những mối quan hệ hợp tác và học hỏi cách đương đầu với rủi ro.

Bạn là một cá thể tự do, hãy tận dụng điều đó.

- Đầu tiên và quan trọng nhất, chúng ta làm những việc mà về bản chất là đáng làm. Nó không tạo ra thành quả cho riêng mình mà có ảnh hưởng thiết thực và lâu dài đến thế giới xung quanh ta.

- Tập trung phát triển sự linh hoạt và đạt được hiệu quả cao nhất khi cảm thấy gắn bó chặt chẽ với công việc.

- Thực thi các ý tưởng thường xuyên.

- Không khoan nhượng trước những va chạm của bộ máy quan liêu, các mạng lưới cũ và những hoạt động kinh doanh lỗi thời.

- Mong đợi được trọng dụng hết mức và đánh giá một cách lạc quan.

- Coi công nghệ nguồn mở, API – Giao diện lập trình ứng dụng và khối lượng kiến thức khổng lồ về Internet là kho vũ khí của riêng mình.

- Tin rằng “networking” là sự sẻ chia.

- Tin vào chế độ nhân tài và sức mạnh của các mạng lưới trực tuyến cũng như các cộng đồng chia sẻ nhằm nâng cao khả năng làm những điều chúng ta yêu thích và đạt được hiệu quả cao hơn nhờ làm tốt chúng.

- Dành hết nhiệt huyết sống để làm những gì chúng ta yêu thích.

I. Tạo ra cơ hội

Xác định và tận dụng những cơ hội mới trong sự nghiệp: cần quan sát thị trường đồng thời gắn liền những lợi ích và khả năng của bản thân với nhu cầu của mọi người.

1. Chuyên tâm vào công việc của bạn trước khi dành thời gian cho đam mê

Đam mê không phải là một nghề mà là một cách làm việc. Để có được một cách sống (và cách làm việc) mà bạn yêu thích, hãy bắt đầu bằng việc nuôi dưỡng, trau dồi những kỹ năng hiếm có và giá trị, những thứ sẽ giúp bạn khác biệt.

2. Khai thác lại bản năng kinh doanh trong bạn

Tất cả mọi người đều là doanh nhân. Trở thành một nhà lãnh đạo sự nghiệp của bản thân là chuyện không đơn giản; nó đòi hỏi một tư duy đặc biệt và một tập hợp các kỹ năng cụ thể.

- Giữ bản thân trong trạng thái “chưa hoàn thiện”: Chúng ta đều đang làm việc, mỗi ngày lại gợi mở ra những cơ hội để học hỏi nhiều hơn, thực hành nhiều hơn và trưởng thành nhiều hơn. Hãy luôn giữ bản thân ở chế độ “chưa hoàn thiện” sẽ giúp bạn nhận ra những sai lầm của mình và tự điều chỉnh bản thân để tiếp tục thích nghi và phát triển.

- Sử dụng những kỹ năng kinh doanh của bạn:

    + Tập trung xây dựng lợi thế cạnh tranh. Tự hỏi bản thân: “Có cách nào giúp tôi giỏi hơn, khác biệt hơn so với những người làm cùng một công việc?”, "Nếu bạn nghỉ việc một ngày, những việc gì sẽ không được hoàn thành?"...

    + Lập kế hoạch để thích nghi với những thay đổi của môi trường làm việc, công việc

    + Xây dựng một mạng lưới cho cả những đồng minh lẫn những mối quan hệ xã giao: mỗi cá nhân đều sở hữu một thế mạnh riêng của mình. Kết nối các thế mạnh đó sẽ giúp bạn có được sự hỗ trợ từ nhiều phía trong công việc cũng như trong cuộc sống.

    + Đón nhận những rủi ro trước mắt.

3. Liên tục tái tưởng tượng về nghề nghiệp của bạn

Kỹ năng quan trọng nhất trong thời đại flux (sự ồ ạt) là khả năng có được các kỹ năng mới. Liên tục cởi mở với các lĩnh vực học hỏi và phát triển mới. Nó sẽ giúp bạn có giá trị trong mắt những ông chủ, các đối tác và nghề nghiệp tương lai.

4. Tự tạo ra may mắn cho bản thân

- Phóng tầm mắt ra khỏi chức vụ công việc, và tập trung vào nhiệm vụ của bạn

- Thay vì tập trung vào một vị trí cụ thể, hãy tập trung vào những gì bạn muốn đạt được.

- Hãy làm sáng tỏ nhiệm vụ của mình --> Trang bị tốt hơn để thích nghi với môi trường đầy biến động

- Nhiệt tâm khám phá những kỹ thuật mới.

- Biến việc giúp đỡ mọi người bất cứ khi nào có thể trở thành thói quen của bạn

- Hãy chủ động đảm nhận thêm các trách nhiệm và khởi xướng các dự án mới

- Nuôi dưỡng “chỉ số may mắn” của bạn bằng cách luôn cởi mở và cảnh giác

5. Tìm ra điểm trọng tâm trong công việc của bạn

Tập trung vào điểm giao thoa I.S.O (Interest – sự quan tâm, Skill – kỹ năng, Opportunity – cơ hội)

II. Tạo dựng chuyên môn

1. Tập trung vào việc trở nên tốt nhất thay vì chỉ dừng lại ở mức tốt - Ngừng cố gắng để “trở nên tốt”

Hãy cho phép bản thân bạn được phép mắc lỗi. Một khi ngừng cố gắng trở nên tốt (và trông có vẻ thông minh), bạn có thể tập trung vào những thách thức thú vị có thể giúp bạn trở nên tốt hơn.

- Khi nhận được phản hồi không tốt về công việc của mình, hãy coi phản hồi đó là dấu hiệu cho thấy bản thân cần nỗ lực hơn nữa hoặc tìm ra một cách tiếp cận vấn đề hoàn toàn mới.

- Lối tư duy "trở nên tốt hơn": Khi nghĩ về những gì chúng ta đang làm ở dạng học hỏi và cải thiện khả năng, chấp nhận thực tế rằng chúng ta có thể mắc sai sót, chúng ta luôn giữ được động lực và kiên trì bất chấp mọi trở ngại. Chúng ta cũng nhận thấy công việc mà chúng ta đang làm thú vị, hấp dẫn và trải nghiệm hơn thay vì tuyệt vọng và lo lắng. Chúng ta trì hoãn ít hơn và lập kế hoạch tốt hơn. Chúng ta cảm thấy sáng tạo và đổi mới hơn đồng thời cũng ghi nhớ lý do chúng ta muốn làm công việc này từ đầu.

2. Chạy hết tốc lực để đạt đến sự tinh thông

Dành thời gian để thường xuyên “chạy nước rút” cho những công việc mà bạn quan tâm nhất thuộc những dự án hoặc kỹ năng quan trọng mà không bị phân tán. Sau đó hãy thưởng cho bản thân một giờ nghỉ ngắn.

3. Tránh “cao nguyên bình ổn”

Tập trung luyện tập những công việc khó khăn khi phát triển những kỹ năng mới. Nhờ áp lực, bạn biết mình tiến bộ ra sao trong những lúc gặp khó khăn.

4. Khao khát những phản hồi

Đưa ra một phương thức thu thập phản hồi – dù bạn tự theo dõi những tiến bộ của bản thân hay thuê một huấn luyện viên. Đó là yếu tố cần thiết nhất để phát triển và học hỏi.

5. Biến việc tạo dựng thói quen trở thành một thói quen

Cố gắng thay đổi một thói quen quan trọng trong vòng một tháng. Nếu có thể tạo ra những hành vi giúp bạn làm tốt công việc một cách tự động, thì việc đạt được thành công hơn nữa sẽ rất dễ dàng.

6. Việc quan sát thường nhật dẫn đến sự tiến bộ

Theo dõi sự tiến bộ của bạn bằng việc bỏ ra vài phút mỗi ngày để viết nhật ký. Việc thực hành này sẽ giúp bạn xác định được những trở ngại, quan sát các mô hình và khảo chứng thành công.

Viết nhật ký nó có thể giúp bạn ý thức hơn về sự tiến bộ của mình, do đó, trở nên thích thú với ngày làm việc của bạn.

III. Nuôi dưỡng các mối quan hệ

1. Đề nghị giúp đỡ trên hành trình

Tìm những người đồng hành – những đồng nghiệp đáng tin cậy và những cộng sự mà bạn có thể đề nghị giúp đỡ, những người sẽ nói với bạn sự thật luôn khiến bạn có trách nhiệm.

2. Xây dựng những mối quan hệ đầy nhiệt huyết

- Tạo ra những thỏa thuận: Làm rõ những gì có khả năng đi sai hướng trong một mối quan hệ sáng tạo phía trước. Sau đó, khi tranh cãi xuất hiện, bạn hãy tạo ra một không gian thoải mái để nói về nó

- Tin tưởng vào sự rộng lượng: Tập trung vào cách bạn có thể giúp những người khác, những kết nối dài lâu sẽ xuất hiện. Tinh thần thực sự của mạng lưới phải là sự rộng lượng, không phải sự bắt buộc.

- Hãy đề nghị để nhận được câu trả lời: Việc đưa ra đề nghị luôn đi trước kết nối, và nếu bạn làm thường xuyên, mạng lưới của bạn sẽ phát triển mạnh mẽ. Hãy biến việc tiếp cận những người mà bạn ngưỡng mộ thành một thói quen hàng tuần.

3. Tạo dựng đội hợp tác tinh nhuệ:

Hãy lắp ghép những đội ngũ sáng tạo mà trong đó bao gồm cả những thành viên cũ lẫn những người mới. Sự đa dạng hóa (vừa đủ) sẽ làm tăng tiềm năng sáng tạo của bạn.

4. Dẫn đầu trong thế giới đồng sáng tạo

Xây dựng dựa trên – và cải thiện bằng – các ý tưởng và kỹ năng của người khác. Nếu bạn để mọi người tỏa sáng trong lĩnh vực mà họ có kinh nghiệm, các dự án của bạn sẽ phát triển rất nhanh.

Việc nhận ra tiềm năng sáng tạo của bạn – và của những người khác – đòi hỏi các kỹ năng của Chuyên gia xây dựng hơn là kiến trúc sư, nhà tổ chức các buổi biểu diễn nhạc jazz hơn là người chỉ huy dàn nhạc. Không chỉ có ý tưởng về tầm nhìn, mà còn phải thực thi ý tưởng; không chỉ sáng tạo đơn độc, mà còn phải cùng sáng tạo với những người khác; không chỉ đưa ra mệnh lệnh, mà còn hợp tác với các đối tác giàu kinh nghiệm.

- Dẫn dắt bằng tấm gương, không chỉ bằng thẩm quyền: Luôn giữ cho đôi tay bạn “làm việc”, ngay cả khi bạn có chuyển sang vai trò quản lý.

- Mọi thứ đều được xây dựng dựa trên các mối quan hệ

- Cùng nhau tiến bộ: Khi bạn phụ trách một dự án, hãy bắt đầu bằng việc truyền cảm hứng cho mọi người bằng tầm nhìn của bạn. Và hãy chắc chắn tất cả những người cùng tham gia đều hoàn toàn nắm rõ những trách nhiệm của họ. Nhưng đừng quản lý quá chi tiết hoặc nhất quyết bắt họ phải làm theo cách của bạn. Nếu bạn thực sự muốn họ thể hiện hết sức, hãy để nhiều khoảng trống cho họ tự do sáng tạo và đưa ra những sáng kiến của mình.

- Xây dựng trên thành quả của người khác: hãy nỗ lực xây dựng hơn là phá vỡ mọi thứ.

- Công việc phải được đặt trên cái tôi: Đừng quá tự kiêu mà không lắng nghe người khác. Hãy hỏi thật nhiều câu hỏi và chú ý đến các câu trả lời, không phải vì sự lịch sự mà vì sự tôn trọng dành cho chuyên môn của họ và những kiến thức mà bạn có được khi làm việc cùng nhau nhiều hơn là khi làm việc một mình. Hãy trao cho họ lòng tin và sự khen ngợi về những đóng góp của họ.

IV. Chấp nhận rủi ro

1. Làm sáng tỏ yếu tố sợ hãi trong thất bại

- Chúng ta thường đánh giá thấp khả năng phục hồi của bản thân sau những thất bại

- Khi quan sát sự thất bại, chúng ta có xu hướng nhấn mạnh quá mức vào các sự kiện tiêu cực (tức thất bại) và bỏ qua những chi tiết khác trong cuộc sống hàng ngày vốn có thể giúp chúng ta tiến lên và cảm thấy tốt hơn. 

- Chúng ta cũng đánh giá quá cao sự gay gắt của những phán xét mà những người khác dành cho mình.

2. Hiểu được vai trò của bạn trong rủi ro

- Thông hiểu những cơ hội: Hãy mở rộng tâm trí, quan sát "bức tranh rủi ro" lớn hơn, để biết rằng với sự quyết tâm, bạn sẽ vượt qua những trở ngại, tìm ra được những cơ hội từ những khó khăn và rủi ro.

-  Bảo vệ lực của bạn:  Chúng ta không bất lực khi đối mặt với rủi ro. Sau khi quyết định được đưa ra, chúng ta luôn có khả năng ảnh hưởng lên các tình huống nhằm gia tăng xác suất thành công. Đó là lực hay cò

- Hãy kiên trì: Thay vì cố gắng bảo vệ bản thân tránh đưa ra các quyết định, hãy đối mặt với những rủi ro – và hướng những kết quả theo ý chúng ta, không phải sẽ tốt hơn sao?

3. Tái cơ cấu cách suy nghĩ về những sai lầm

Mọi con đường của chúng ta đều trải đầy những thất bại lớn nhỏ. Điều quan trọng là khả năng coi trải nghiệm như những thử nghiệm mang lại những dữ liệu giá trị và học cách làm khác đi so với lần tới. Đối với đa phần những người thành công, đáy lót cao su trái ngược với lót bê tông. Khi đối mặt với một thất bại, họ chạm đáy, chìm vào đó và sau đó nảy trở lại, khai thác những năng lượng của ảnh hưởng để chạm tới một cơ hội khác.

Khai thác những “sai lầm” của bạn để có những dữ liệu giá trị về những gì mang lại hiệu quả và những gì không. Miễn là bạn học được từ quá trình, đó sẽ không phải là một sai lầm.

4. Dựa vào sự thiếu chắc chắn

Đừng sợ sống trong cái bóng của những câu hỏi lớn. Sự thiếu chắc chắn và mơ hồ là một phần tất yếu của rủi ro và quá trình sáng tạo.

5. Chấp nhận nỗ lực của bạn

Tận dụng quyền lực của bạn để biến bất kỳ rủi ro nào thành thành công. Gần như bất kỳ tình huống nào cũng có thể được xoay chuyển bằng sự kiên trì và khéo léo.

V. Tham khảo:

 Bài viết được tham khảo từ bài giảng của TS.Lê Thẩm Dương

 và cuốn sách "Tối đa hóa năng lực bản thân" - NXB Lao Động Xã Hội